Geweld & Vibrato (2024)

Over kolonialisme,
over het extreme geweld tijdens de ‘politionele acties’ in Indonesië
en over grensoverschrijdend vibrato

An opera-performance for singing actor and soprano, 3 percussion players, 3 stringplayers, live elektronics, radiosounds and the sound of many insects

“Het wezen van kolonialisme is de eigen superioriteit en de inferioriteit van de ander.” (Hassnae Bouazza, NRC 17-06-23)

When/Where->
With ->
Wat ->
What – English ->
Visit Wereldmuseum ->
Trailer (interviews with musicians)

Extra: Teksten – texts


Speellijst 2024:
21 mei/May O. festival Rotterdam – Theater Rotterdam 20:15
22 mei/May O. festival Rotterdam – Theater Rotterdam 20:15 (première)
23 mei/May O. festival Rotterdam – Theater Rotterdam 20:15
19 september Nationaal Theater Den Haag
3 oktober Theater Kikker – Utrecht
4 oktober Theater Kikker – Utrecht
10 oktober Tropentheater – Amsterdam
11 oktober Tropentheater – Amsterdam
12 oktober Tropentheater – Amsterdam

back to top


met:
Xander van Vledder – singing actor
Kitty Lai – soprano, violin
Amber Docters van Leeuwen – cello
Vasilis Stefanopoulos – double bass
HIIIT (Slagwerk Den Haag) (percussion)
Pepe Garcia
Mei-Yi Lee
João Brito

muziek: Huba de Graaff
regie: Marien Jongewaard
dramaturgie: Marijn van der Jagt
adviezen: Erik-Ward Geerlings

klankregie: Nina Kraszewska / Arjan van Asselt
scenografie/licht: Bogi Bakker
kostuums: Leila El Alaoui & Dewi Barend
video: Chadim M’Bodji

beeld: Emmy Visser
foto-beeld: Bowie Verschuuren
publictiteit: Lonneke van Eden
productie: Keshia Emke
zakelijke leiding: Jasper Hupkens

back to top

© photo Bowie Verschuuren

back to top

Geweld en Vibrato:
Deze opera gaat over ‘kolonialisme‘: over de eigen superioriteit en de inferioriteit van de ander.
Over niet-luisteren naar die inferieure ‘anderen’, insecten zijn het, je kan ze net zo goed gelijk vermorzelen.

Componist Huba de Graaff vond in de nalatenschap van haar ouders brieven en foto’s van haar oom van moederskant die vocht in Indonesië voor het Nederlandse leger. In scherp contrast staan alle documenten die ze aantrof bij haar Indo-opa van vaderskant. Hij bleek bevriend te zijn geweest met leden van het Indonesisch anti-koloniale verzet.

Een Nederlandse militair dirigeert in de binnenlanden van Indonesië een orkestje. De musicerende ‘inlanders’ werken niet echt mee, en er komen steeds meer hinderlijke insecten. Opgezweept door de historische toespraken van generaal Spoor en premier Beel escaleert het geheel tot een uitbarsting van grensoverschrijdend vibrato en theatraal geweld. 

Een onorthodoxe opera, waarin het fenomeen ‘vibrato’ als metafoor voor het geweld van de westerse expansiedrift wordt ingezet: overdonderend en geforceerd grensoverschrijdend vibrato. De essentie van muziek-maken is: naar elkaar luisteren en mee-resoneren, maar dat gaat nauwelijks wanneer je keihard overal overheen balkt met grensoverschrijdend vibrato dat veel te veel ruimte inneemt.

back to top

Huba playing violin as a child with her Indonesian grandfather. “He had the kindest, most peaceful vibrato I know.”

Huba de Graaff en Cok de Graaff

Generaal Spoor: “Hoe moeten wij onze taak volbrengen? Hoe? Op de ons eigen Nederlandse wijze: met matiging, met menselijkheid en met humor.

General Spoor: “How should we accomplish our task? How? In our own Dutch way: with moderation, with humanity and with humor.”


from Frantz FanonThe Wretched of the Earth” :

“The colonist keeps the colonized in a state of rage, which he prevents from boiling over. The colonized are caught in the tightly knit web of colonialism. But we have seen how on the inside the colonist achieves only a pseudo-petrification. The muscular tension of the colonized periodically erupts into bloody fighting between tribes, clans and individuals.


…”a constant muscular tonus. It is a known fact that under certain emotional circumstances an obstacle actually escalates action.

The muscles of the colonized are always tensed.

“… colonialism (…)is naked violence …”

back to top
Molto espressivo! Molto EXPANSIVO!

Tegelijkertijd met het uitbreiden van het muzikale klank-ideaal in Europa (zo rond de 17e eeuw) waarbij het barokorkestje uitdijde tot het mega-symfonie-orkest zoals we nu nog kennen, begon men vanuit het Westen ook territoriaal uit te breiden en met extreme expansiezucht nieuwe gebieden te veroveren en leeg te roven.
‘Vibrato’ werd niet alleen als expressiemiddel ontwikkeld, maar vooral als een techniek om het volume en de impact te vergroten. Maar…wanneer je heel hard ‘vibreert’ kan je een ander helemaal niet horen, kán je helemaal niet naar een ander luisteren.

‘C’est à nous d’illuminer le monde’ – Victor Hugo

Wereldmuseum X O.Zondag 19 mei organiseert Wereldmuseum Rotterdam, speciaal voor de bezoekers van Geweld & Vibrato, een rondleiding door de tijdelijk tentoonstelling Kolonialisme en Rotterdam. Tijden: 11.30u, 13.00u of 14.30u, duur rondleiding: 60 min, prijs: €8 (Op vertoon van je O. ticket voor Geweld & Vibrato). Klik hier om een ticket te kopen voor een van de rondleidingen.

Ook is het mogelijk om met 50% korting het Wereldmuseum en de tentoonstellingen zelfstandig te bezoeken t/m 3 november 2024, op vertoon van je O. ticket voor Geweld & Vibrato.

Inleiding Geweld & Vibrato: donderdag 23 mei – 19:30 uurVoorafgaand aan de voorstelling op 23 mei gaan de makers van deze bijzondere opera in gesprek met tentoonstellingsmaker van het Wereldmuseum Rotterdam: Maria Rey-Lamslag. Een gesprek over hoe je als maker omgaat met nog bestaande scheve machtsverhoudingen uit het koloniale verleden en de blik waarmee je werkt. 

© photo Bowie Verschuuren
Lyrics Saïdjah’s song – English

From
‘Max Havelaar: Or the Coffee Auctions of a Dutch Trading Company’
by Multatuli

Saïdjah’s song (from the Saïdjah and Adinda – story)


I know not where I will die.
I saw the great sea on the South shore, where I was with my father to make salt.
If I die at sea, my body will be thrown in the deep water, and there will be sharks.
They shall swim around my body and ask: who will devour the body that sinks there in the water?
I shall not hear it.

I know not where I will die.
I saw the burning house of Pa-ansoe, which he had set ablaze himself, because he was mata-glap.
If I die in a burning house, glowing pieces of wood will fall on my body.
And outside people will shout and throw water to kill the fire.
I shall not hear it.

I know not where I will die.
I saw little Si-oenah who fell from a klappa tree, when he picked a klappa for his mother.
If I fall from a klappa tree, I will be dead on the ground, in the bushes, like Si-oenah.
My mother shall not weep, for she is dead. But others will shout with loud voices: Behold there is Saïdjah!
I shall not hear it.

I know not where I will die.
I saw the body of Pa-lisoe, who died of age, for his hair was white.
If I die of age, with white hair, wailing women will stand around my body.
And they shall weep, just like the wailing women at Pa-lisoe’s body.
And the little children will weep, very loud.
I shall not hear it.

I know not where I will die.
I saw many in Badoer, who had died. They were clothed in a white shroud and buried in the ground.
If I die in Badoer, I shall be buried out of the dessah, on the East hill, where the grass is high,
Adinda will pass there, and the edge of her sarong will softly brush the grass.
I shall hear it.



Translation: https://www.berfrois.com/2012/12/max-havelaar-multatuli/

Jaap zingt en dirigeert zijn eigen opera, op tekst van Multatuli’s beroemde gedicht van Saïdjah, uit de Max Havelaar. ‘Adinda’ zingt tekst van Soetan Sjahrir, uit ‘Onze Strijd’.
Ondertussen schalt minister president Beel uit de radio, en wordt Jaap opgeroepen door generaal Spoor om vooral méér inlanders te doden dan hij gevangen kan nemen.

back to top

zakelijke leiding: Jasper Hupkens
jasper@hubadegraaff.com

publicity: Lonneke van Eden
mail@lonnekevaneden.nl

een HubadeGraaff.com-productie in co-productie met HIIIT

Deze voorstelling wordt mede mogelijk gemaakt door:

back to top

back to top